Linux vượt Windows 11 trong loạt game bom tấn, CachyOS gây chú ý với hiệu năng cao hơn Proton

Trong nhiều năm, Windows luôn được xem là nền tảng tốt nhất để chơi game PC, còn Linux chỉ đóng vai trò phụ. Tuy nhiên, các bài kiểm tra hiệu năng mới đây cho thấy cục diện có thể đang thay đổi khi bản phân phối Linux dựa trên Arch là CachyOS liên tục vượt Windows 11 trong hàng loạt tựa game bom tấn, kể cả những trò chơi không hỗ trợ Linux gốc.

Các thử nghiệm được thực hiện bởi kênh công nghệ NJ Tech với cùng một cấu hình phần cứng gồm Ryzen 5 5600X, Radeon RX 6700 XT, 16GB RAM DDR4, SSD NVMe 2TB, bo mạch chủ X570 Aorus Elite và nguồn Corsair RM1000x. Windows 11 sử dụng driver AMD Adrenalin 26.3.1, trong khi CachyOS chạy Mesa 26.0.3 để đảm bảo điều kiện thử nghiệm công bằng.

Nhiều tựa game chạy nhanh hơn trên Linux

Kết quả ban đầu cho thấy Linux có lợi thế rõ rệt trong một số tựa game nặng. Crimson Desert đạt 63 FPS trên CachyOS so với 59 FPS trên Windows 11. Khoảng cách còn lớn hơn trong Warhammer 40,000: Space Marine 2 khi Linux đạt 81 FPS, cao hơn đáng kể so với 68 FPS trên Windows. Đáng chú ý, chỉ số 1% low trên Linux cũng tốt hơn, đồng nghĩa với trải nghiệm mượt mà và ít giật lag hơn.

Xu hướng này tiếp tục xuất hiện trong các tựa game nặng khác. Red Dead Redemption 2 đạt trung bình 85 FPS trên CachyOS, nhỉnh hơn 81 FPS trên Windows, trong khi Cyberpunk 2077 đạt 98 FPS trên Linux so với 91 FPS trên hệ điều hành của Microsoft khi chạy ở thiết lập đồ họa cao.

Trung bình, CachyOS thường nhanh hơn Windows 11 khoảng 3–10% trong nhiều bài kiểm tra, cho thấy hiệu quả tối ưu hóa đáng kể từ hệ sinh thái Linux.

Proton trở thành “vũ khí bí mật” của Linux

Điểm đáng chú ý là không có tựa game nào trong danh sách được phát triển riêng cho Linux. Tất cả đều chạy thông qua Proton – lớp tương thích do Valve phát triển để chạy game Windows trên Linux.

Trước đây, Proton chỉ được xem như giải pháp tạm thời, nhưng hiện tại nó đã phát triển thành một nền tảng có hiệu năng cao và ổn định. Các bản phân phối tối ưu như CachyOS kết hợp với Mesa và Proton đã giúp Linux thu hẹp đáng kể khoảng cách với Windows trong gaming.

So với một thập kỷ trước, khi Linux chỉ có thể chơi các game mã nguồn mở như SuperTuxKart hay The Battle for Wesnoth, thì việc chạy mượt các bom tấn AAA hiện nay cho thấy sự thay đổi lớn của hệ sinh thái này.

Windows vẫn giữ lợi thế, nhưng cuộc đua đang thay đổi

Dù đạt hiệu năng tốt hơn trong nhiều tựa game, Linux không phải lúc nào cũng chiến thắng. The First Descendant vẫn chạy tốt hơn trên Windows với 63 FPS so với 54 FPS trên CachyOS. Trong khi đó, The Division 2 đạt mức FPS trung bình tương đương trên cả hai nền tảng.

Windows vẫn có lợi thế lớn về hỗ trợ từ nhà phát triển và hệ sinh thái phần mềm, nhưng việc một lớp tương thích như Proton có thể mang lại hiệu năng ngang bằng hoặc vượt Windows đang khiến quan điểm “Windows là lựa chọn duy nhất để chơi game” dần trở nên lỗi thời.

Với đà phát triển hiện tại của Proton, Mesa và các bản phân phối Linux tối ưu như CachyOS, cuộc đua hiệu năng giữa Linux và Windows trong lĩnh vực gaming có thể sẽ còn nhiều bất ngờ trong những năm tới.