Metroid Dread, Hollow Knight và sự trường tồn của game 2D

Thế giới trò chơi điện tử có một lịch sử lâu đời và phong phú về những tiến bộ công nghệ. Khởi đầu từ những trải nghiệm với các hình ảnh pixel chuyển động quanh một màn hình, dần dần hướng đến các tựa game màn hình di chuyển ngang, những chuyến phiêu lưu góc nhìn thứ nhất và góc nhìn thứ ba, thậm chí cả những hành trình mang phong cách Isometric (Góc nhìn toàn cảnh). Số lượng màu sắc và pixel được hiển thị ngày càng tăng lên theo quá trình phát triển của console, để rồi cho ra đời các mô hình 3D. Xuyên suốt tiến trình phát triển hàng chục năm này, những tựa game ấn tượng dùng nhiều phong cách chơi đa dạng khác nhau liên tục được ra mắt và làm hài lòng game thủ trên toàn thế giới.

Sau một thời điểm nhất định, các nhà làm game dần nhận ra bất kì khái niệm trò chơi cụ thể nào đều phải được lên kế hoạch theo một format phù hợp nhất cho nó để thành công. Nhưng đã từng có thời điểm các tựa game 2D và 3D không thực sự ngang bằng nhau. Trong kỷ nguyên Nintendo N64 và PS1, thế giới trò chơi điện tử có xu thế chuyển đổi những tựa game 2D sang 3D, và game 2D khi đó thường gắn liền với những chiếc máy chơi game cầm tay. Ngay cả ở thời điểm hiện tại, phần lớn game 2D, cả về hình ảnh lẫn lối chơi, đều chủ yếu nằm trong thế giới game độc lập, thường là do các nhà làm game nhỏ lẻ thực hiện. Nhưng điều đó không đồng nghĩa với cái kết cho thể loại game 2D, khi chúng vẫn đang tiếp tục chứng minh giá trị của mình, và có lẽ sẽ chẳng bao giờ là dấu chấm hết.

Lịch sử thế giới game 2D và 3D

Ban đầu, game 2D vẫn khá thịnh hành, vì đơn giản là hệ máy console đời đầu chưa thể xuất được hình ảnh 3D, và các nguyên tắc cùng với kỹ thuật thiết kế game vẫn đang trong quá trình nghiên cứu. Cuối cùng ngay cả khi lối chơi theo phong cách 3D đã ra đời, thế giới game 2D vẫn thống trị trên những phần cứng yếu hơn. Sự ra đời của N64 và PlayStation 1 đánh dấu sự giải phóng, cho phép các nhà phát triển nhanh chóng phát triển các tựa game 3D thực thụ trên mọi hệ thống. PlayStation 1 vẫn có một số tựa game 2D đáng nhớ như Castlevania: Symphony of the Night, nhưng các tựa game 3D tên tuổi lớn dẫn đầu phong trào này như Super Mario 64 và The Legend of Zelda: Ocarina of Time bắt đầu trở thành kẻ thống trị. Cho đến tận hôm nay, sự thống trị đó vẫn chưa kết thúc. 

Trong khi những tựa game 2D mang đến các phong cách và lối chơi riêng biệt, các nhà phát triển lẫn game thủ đều xem 3D là định hướng tương lai của thế giới trò chơi điện tử. Những buổi trình bày luôn rất quan trọng để bán được game, và nó ngày càng trở nên quan trọng hơn, đến mức các công ty lớn đã cố gắng thúc đẩy những gì có thể về mức độ chi tiết của môi trường trò chơi cùng tính chân thực. Các môi trường thế giới mở bùng nổ theo những cách không thể nào tái hiện dưới dạng 2D. Điều này khiến cho các tựa game 2D bị đẩy sang những thiết bị cầm tay, vốn hiếm khi có được hình ảnh 3D. Thậm chí sau đó, Nintendo DS và PSP đã hỗ trợ ra mắt game 3D, đánh dấu bước ngoặt khiến game 2D trở thành một khái niệm dành cho những trò chơi hoài cổ. Trong những năm đó, rất khó để thấy người ta bàn luận về một tựa game 2D nào.

Sự trở lại của game 2D

Bẵng đi một thời gian, thế giới game 2D bắt đầu tìm được tiếng nói của mình. Trong khi phần lớn các dự án hiện tại vẫn là game 3D, các tựa game độc lập ngày càng thu hút nhiều sự chú ý hơn, đến mức khiến cho Nintendo sẵn sàng phát triển một vài game hồi tưởng 2D và thậm chí là 2,5D trong các seri tên tuổi của mình. Rất nhiều trò chơi trong số đó đã nhận được vô số lời khen ngợi, chứng minh rằng 2D không bao giờ là lỗi thời. Ngay trong năm 2021 này, nhiều game thủ đã bất ngờ với Metroid Dread, một tựa game Metroid màn hình ngang tái hiện lại những gì từng khiến cho các phần trước đó trở thành huyền thoại. Nó thổi luồng sinh khí mới cho thế giới game 2D, hoặc cũng có thể gọi là game 2,5D, để hiên ngang đặt chân vào danh mục đề cử Game of the Year tại sự kiện The Game Awards 2021.

Trước Metroid Dread, thế giới cũng đã chứng kiến vô vàn những tựa game 2D khác tỏa sáng trên những hệ máy vốn được dùng để trải nghiệm các trò chơi 3D chất lượng cao, mà có thể kể đến như Dead Cells, Ender Lillies, Hollow Knight, Cuphead, Freedom Planet, ... Một tựa game Metroid 2D khác chắc chắn có thể xuất hiện trong vài năm tới, và Nintendo đã cam kết đôi lúc sẽ ra mắt một tựa game 2D từ những thương hiệu lớn của mình. Với thư viện Nintendo Switch Online và tính năng tương tự của PlayStation dành cho những hệ console cũ hơn của Sony, giờ đây việc xem qua các tựa game 2D để phát hiện những điểm sáng của chúng đã trở nên dễ dàng hơn. Thế giới game 2D vẫn có những hạn chế riêng, nhưng chúng vẫn có đủ giá trị để tồn tại bên cạnh những đối thủ 3D vốn đã rất thịnh hành.